Жер мониторингінің қөрсеткіштер жүйесі
ҚР жер қорында бар болған кері әсер процестер жер мониторингінің көрсеткіштер
жүйесінде көрсетіледі. Олар кері әсер процестердің мінезімен байланысты (1 кесте). [3].
1 кесте – Жер мониторингінің қөрсеткіштер жүйесі
№
р\с
Кері әсер процестердің түрі
Жер мониторингінің қөрсеткіштері
1.
Топырақтардың дегумификациясы
Гумустың мазмұны мен қоры
2.
Жерді
ауыр
металдармен,
пестицидтармен ластану
Шекті жіберілетін концентрациясы және
ластанғыштардың концентрациясы
3.
Техногендік әрекетпен жерлерді
бұзу (карьерлер т.с.с)
Гумустың
қалындығы
төмендету,
шұңқырлардың мөлшері мен ауданы
4.
Табиғи мал азықтық алаптардың
деградациясы
Құнарлылығы (1 га-ға мың кочек),
бұдырлығы (үстіңгі қабатының % - ы),
жақындылық дәрежесі, улы өсімдіктермен
ластануы.
5.
Жер шөлу
Эрозияға
ұшырау,
тұздану,
шөптің
қалыңдығының төмендеу деңгейі
6.
Елді мекен жерлерінің жағдайын
талдау
Топырақтарда,
өсімдіктерде,
грунттық
суларда ластанғыштардың мазмұны т.с.с.
7.
Топырақтың батпақтануы және су
басу
Су басудың мерзімі және мінезі, грунттық
сулардың деңгейі т.с.с.
ӘДЕБИЕТТЕР
1. Варламов А.А., Захарова С.Н. Мониторинг земель: Учебное пособие. – М.: ГУЗ,
2000 г. – 158 с.
2. Курманова Г.К. Мониторинг земель. Учебное пособие. – Астана, 2003. – 84 с.
3. Құрманова Г.К. Жер мониторингі. Дәрістер курсы. -Астана, 2005
4. Научно-методические указания по мониторингу земель РК.–Алматы,1994.–108 с.
5. Курманова Г.К. Задачи и содержание мониторинга земель на материалах
северного региона РК / Вестник науки Акмолинского аграрного университета им.С.
Сейфуллина. – Астана, 2002. - т. 3, вып 3. – 159-164 с.
6. Курманова Г.К. Проведение мониторинга земель в Республике Казахстан /
Труды международной конференции «Наука и образование – ведущий факты стратегии
«Казахстан – 2030». – Караганда, 2002. - Выпуск 2. – с. 420 – 423
120
Достарыңызбен бөлісу: |