The research of intense-deformed condition of skip poppet taking into account of spatial work of construction.
In mining industry in conditions of intensive exploitation there are pitheads – the mining constructions over the main shaft which are the part of mine hosting equipment. There are the results of the skip poppet. There was carried out a confirmatory analysis of the poppet taking into account the spatial work of construction for increase in speed of skips’ movement. It was analyzed the influence of defects and damages on the design capability. The repeated calculation of the poppet was conducted, taking into account the spatial work of construction and with due consideration of exit from work of the separate elements. There were revealed the reserves of design capability without decrease in level of their operational reliability. Speeding-up of skips is possible without strengthening of frameworks.
УДК 691.53. БАЙДЖАНОВ Д.О., НЭМЕН В.Н., БАКИРОВА Д.Г. Применение стекла взамен цемента.
Рассмотрены вопросы замещения в составе тяжелого бетона части цемента тонкомолотым стеклом. В эксперименте помол стекла был выполнен на шаровой мельнице. Тонкость помола стекла соответствовала тонкости помола цемента. Это проверялось не только ситовым анализом, но и с помощью электронного микроскопа Teskan Vega II. Применение этого микроскопа позволило также установить, что зёрна стекла не имеют игольчатой формы. Микрошлифы различных образцов отметили наличие у тонкомолотого стекла вяжущих свойств. По результатам исследований установлено, что замещение 10 – 15% цемента тонкомолотым стеклом не только не снижает прочности бетона, но и несколько её повышает.
|
ӘОЖ 691.53. БАЙЖАНОВ Ж.О., НЭМЕН В.Н., БӘКІРОВА Д.Г. Цементтің орнына шыныны қолдану.
Ауыр бетон құрамындағы цементті жұқа ұнтақталған шынымен ауыстыру мәселелері қарастырылған. Экспериментте шынының ұнтағы шарлы диірменде орындалған. Шыны ұнтағының жұқалығы цемент ұнтағының жұқалығына сәйкес келген. Бұл тек елекпен талдаумен ғана емес, сонымен бірге Teskan Vega II электрондық микроскопының көмегімен тексерілген. Бұл микроскопты қолдану сондай-ақ шыны түйіршігінің ине тәрізді пішіні жоқ екендігін анықтауға мүмкіндік берді. Әр түрлі үлгілі микроыспалар жұқа ұнтақталған шыныда байланыстырғыш қасиеттердің болатынын көрсетті. Зерттеулер нәтижелері бойынша 10–15% цементті жұқа ұнтақталған шынымен ауыстырудың бетонның беріктігін төмендетпей, сонымен бірге оны біршама жоғарылататыны анықталған.
|
UDC 691.53. BAIDZHANOV D.O., NEMEN V.N., BAKIROVA D.G. Application of a class instead of cement.
There were considered the questions of substitution in the composition of dense concrete of a cement part by the floured class. During the experiment the glass grinding was done by a grinding mill. The fineness of the glass grinding corresponded to the fineness of cement grinding. It was checked both by the grade analysis and be means of the electronic microscope Teskan Vega II. The application of the microscope allowed determining that the glass crystals have no needle-shaped form. Microsections of the different patterns have marked the presence of floured glass’ cementing properties. According to the results of the research there was determined that the substitution of 10-15% cement by the floured glass doesn’t decrease the concrete strength and even slightly increases it.
|
УДК 629.4(574). ДАНИЯРОВ Н.А., МАЛЫБАЕВ С.К., КЕЛИСБЕКОВ А.К. Определение перспективных значений технических параметров автономных локомотивов.
Предлагается в качестве параметра для получения перспективных значений технических показателей машин определенного типоразмера использовать обобщенный показатель уровня качества по комплексному показателю. Приведены результаты оценки уровня качества. Определены перспективные значения технической характеристики автономных локомотивов. Результаты получены на основе дезагрегирования комплексного показателя качества. Выполнен анализ полученных данных. Определен расчетный прогнозный уровень качества тепловозов. Обоснованы наиболее весомые конструктивные и эксплуатационные параметры автономных локомотивов.
|
ӘОЖ 629.4(574). ДАНИЯРОВ Н.А., МАЛЫБАЕВ С.Қ., КЕЛІСБЕКОВ А.К. Автономды локомотивтердің техникалық параметрлерінің перспективалы мәндерін анықтау.
Типтік өлшемі белгілі машиналардың техникалық көрсеткіштерінің перспективалы мәндерін алу үшін параметр ретінде кешенді көрсеткіш бойынша сапа деңгейінің жалпыланған көрсеткішін пайдалану ұсынылады. Сапа деңгейін бағалау нәтижелері келтірілген. Автономды локомотивтердің техникалық сипаттамасының перспективалы мәндері анықталған. Нәтижелер сапаның кешенді көрсеткішін дезагрегаттау негізінде алынған. Тепловоздар сапасының есептік болжамдық деңгейі анықталған. Автономды локомотивтердің аса салмақты конструкциялық және пайдаланылатын параметрлері негізделген.
|
UDC 629.4(574). DANIYAROV N.A., MALYBAEV S.K., KELISBEKOV A.K. Determination of perspective values of the self-supporting locomotives’ technical parameters.
It is offered as a parameter for obtaining the perspective values of the technical the machine engineering performances of a certain standard size to use the generalized indicator of quality level on a complex indicator. There was shown the results of the estimation of quality level. It was determined the perspective values of the engineering characteristic of the self-supporting locomotives. The results are received on the base of a disaggregation of complex indicator of quality. There were analyzed the received data. It was defined the calculated look-ahead level of the locomotives’ quality. There were proved the most ponderable constructive and operational data of the self-supporting locomotives.
|
УДК 628.1(574). АЛПЫСБАЕВА Н.А., СОН И.П., АНТОНОВА В.А. Анализ состояния систем водоснабжения Казахстана.
Анализируется состояние систем водоснабжения в целом по республике и в г. Караганде. Выявлены проблемы с организацией качественного учета водопотребления. Отмечено ежегодное увеличение потерь воды в сетях водоснабжения по причинам износа водопроводных сетей и роста количества аварий. Проанализированы показатели в части обеспечения питьевой водой сельского населения. Исследована эффективность реализации государственных программ по модернизации системы водоснабжения. Рассмотрены вопросы, связанные с тарифообразованием на услуги субъектов естественных монополий в сфере водоснабжения и водоотведения.
|
ӘОЖ 628.1(574). АЛПЫСБАЕВА Н.А., СОН И.П., АНТОНОВА В.А. Қазақстанның сумен қамту жүйелерінің күйін талдау.
Жалпы алғанда республика бойынша және Қарағанды қаласындағы сумен қамту жүйелерінің күйі талданады. Суды қолданудың сапалы есебін ұйымдастырумен проблемалар байқалған. Су құбырлары желілерінің тозу және апаттар санының арту себептері бойынша сумен қамту желілерінде су шығындарының жыл сайын ұлғаюы байқалған. Ауыл халқын ауыз сумен қамтамасыз ету бөлігіндегі көрсеткіштер талданған. Сумен қамту жүйесін жаңарту бойынша мемлекеттік бағдарламаларды іске асыру тиімділігі зерттелген. Сумен қамту және суды қайтару сферасында табиғи монополиялар субъектілерінің қызметтеріне тариф түзілуімен байланысты мәселелер қарастырылған.
|
UDC 628.1(574). ALPYSBAEVA N.A., SON I.P., ANTONOVA V.A. Condition analysis of the water supply systems of Kazakhstan.
It is analyzed the condition of the water supply systems as a whole all over the republic and in Karaganda city. There were revealed the problems of the organization of qualitative accounting of water consumption. It was noted the annual increase in water losses in the water supply network by reason of water mains’ wear and growth of crashes. There analyzed the indicators in a part of supplying the rural population with pot water. It was investigated the efficiency of the state programs realization on modernization of system of water supply. There were considered the questions connected with the tariff setting on services of subjects of the natural monopolies in the sphere of water supply and water discharge.
|
УДК 656.225073(075). КУАНЫШБАЕВ Ж.М., АЙДИКЕНОВА Н.К., АДИЛОВА Н.Д.-У. Автоматизированное проектирование логистических схем при перевозке ферросплава в контейнерах.
Рассмотрены вопросы расчета железнодорожного тарифа. При перевозке в международном сообщении используется метод тарифного перелома для расчета стоимости перевозки. Автоматизированная система расчета тарифа «Rail-Tarif» позволяет провести расчет по схеме тарифного перелома. Данный метод не позволяет провести расчет единому тарифу. Для получения единой стоимости необходимо использовать метод сквозного плеча. Расчетным путем была получена стоимость перевозки по схеме «сквозного плеча».
|
ӘОЖ 656.225073(075). ҚУАНЫШБАЕВ Ж.М., АЙДИКЕНОВА Н.К., ӘДІЛОВА Н.Д.-У. Ферроқорытпаны контейнерлерде тасымалдау кезінде логистикалық сұлбаларды автоматтандырылған жобалау.
Темір жол тарифін есептеу мәселелері қарастырылған. Халықаралық қатынаста тасымалдағанда тасымалдау құнын есептеу үшін тарифтік өзгеріс әдісі пайдаланылады. «Rail-Tarif» тарифін есептеудің автоматтандырылған жүйесі тарифтік өзгеріс сұлбасы бойынша есептеу жүргізуге мүмкіндік береді. Берілген әдіс бірыңғай тарифті есептеуге мүмкіндік береді. Бірыңғай құнды алу үшін өтпелі иін әдісін пайдалану қажет. Есептеу жолымен «өтпелі иін» сұлбасы бойынша тасымалдау құны алынған.
|
UDC 656.225073(075). KUANYSHBAEV Zh.M., AIDIKENOVA N.R., ADILOVA N.D.-U. The automated designing of the logical schemes in the process of transportation of ferroalloy in the containers.
There were considered the questions of the railway tariff calculation. In the process of transportation in the international traffic it is used the method of tariff change for the calculation of the transportation cost. The automated system of tariff calculation «Rail-Tarif» allows doing calculation circuit-wise of tariff change. This method doesn’t allow realizing the calculation to a single tariff. For achieving the flat rate it is necessary to use the shoulder method. By means of a calculation it was achieved the transportation cost according to the scheme “the shoulder method”.
|
УДК 622.271:(622.682+622.684). Кулнияз С.С., СЕЙСЕМБЕКОВА А.И. Определение параметров внутрикарьерного автотранспорта.
Автомобильная часть сборного автомобильно-конвейерного транспорта по своему действию относится к цикличной части, а конвейерная часть по своему действию составляет поточную часть. На эскизе карьера автотранспорт используется в качестве связующего транспорта между сборным и врубовым экскаватором и конвейерной установкой. Как правило, автотранспорт часто используется в карьерах средней глубины и глубоких карьерах, но с увеличением расстояния, уменьшается эффективность перевозки, увеличиваются расходы. В связи с углублением карьера уменьшается эффективность автотранспорта, а в глубоких карьерах повышается экономическая действенность автомобильно-конвейерного транспорта. Интенсивность и эффективность «карьерной» системы, разрабатываемой посредством циклично-поточной технологии, тесно связаны с производительностью и взаимным соответствием промежуточных систем. Определены коэффициенты подготовки производственных средств в составе циклично-поточного технологического комплекса. С помощью расчетов определяются величины параметров, влияющих на производительность поточной части циклично-поточной технологии.
|
ӘОЖ 622.271:(622.682+622.684). ҚҰЛНИЯЗ С.С., СЕЙСЕМБЕКОВА А.И. Карьерішілік автокөліктің параметрлерін анықтау.
Құрамалы автомобильді-конвейерлік көліктің автомобильдік бөлігі іс әрекеті бойынша үзілмелі бөлігіне жатады, ал конвейерлі бөлігі іс әрекеті бойынша толассыз бөлігін құрайды. Автокөлік карьер нобайында жинақтаушы және үңгубеттегі экскаватормен конвейерлі қондырғының арасында байланыстырушы көлік ретінде қолданады. Автокөлік әдеттегідей тереңдігі орташа және терең карьерлерде жиі қолданылады, бірақ тасымалдау қашықтық ұлғайған сайын оның тиімділігі төмендейді, шығындар өседі. Автокөліктің тиімділігі карьердің тереңдеуіне байланысты азаяды, ал терең карьерлерде автомобильді-конвейерлік көліктің экономикалық пәрменділігі жоғарылайды. Үзілмелі-толассыз технология арқылы қазылып жатқан «карьер» жүйесінің қарқындылығымен тиімділігі, аралық жүйелердің өнімділігіне және өзара үйлесімдігіне тығыз байланысты. Үзілмелі-толассыз технологиялық кешеннің құрамындағы өндірістік құралдардың дайындық коэффициенттері анықталды. Есептеулер арқылы үзілмелі-толассыз технологияның толассыз бөлігінің өнімділігіне әсер ететін параметрлерінің шамалары анықталуда.
|
UDC 622.271:(622.682+622.684). KULNIYAZ S.S., SEISEMBEKOVA A.I. To define the parameters of the pit-run motor transport.
Assembled car – the automobile part of the conveyor transport according to its operation belongs to the intermissive part, and the conveyor part according to its operation belongs to the perpetual part. On the open pit scheme the motor transport is used as the connecting transport between the collective and groove excavators. As usual motor transport is often used in the open pits of the mid depth and deep, but then the distance of transportation enlarges, than its efficiency decreases, the expenses increase. The efficiency of the motor transport decreases because of the pit’s deepening, and in the deep pits the economic effectiveness of the automobile and conveyor transport increase. Functionality and effectiveness of the «pit» system, which is dug out by means of the intermissive and perpetual technology, is closely connected with the productivity and mutual correspondence of the intermediate system. There are defined the factors of the implements of production preparation in the structure of the intermissive and perpetual technological construction. By means of the calculations there were defined the factors of the parameters, which influence on the productivity of the intermissive and perpetual technology.
|
УДК 539.3:534.1. КАСЫМОВ А.Т., КОЖАС А.К., КАСЫМОВА А.А. Особенности расчета высотных решетчатых строительных конструкций на ветровую нагрузку.
На многих инженерных сооружениях, относящихся к специальным сооружениям: радио и телебашнях, градирнях, дымовых трубах и др. поток ветра является самой основной нагрузкой. А также, в случае необходимости расчетных проверок на монтажном стадии, к их числу относится и несущий каркас высотных сооружений. Поэтому в этой статье по специальной проверке вышеуказанных решетчатых конструкционных сооружений, рассмотрены вопросы необходимости конкретного осознания ответственности в расчете, особенно в точном расчете на ветровую нагрузку, особенности свойственных им расчетов. Также на стадии расчета решетчатых конструкционных сооружений на ветровую нагрузку приведен личный взгляд автора в виде дополнения к некоторым действующим нормативным документам.
|
ӘОЖ 539.3:534.1. ҚАСЫМОВ А.Т., ҚОЖАС А.К., ҚАСЫМОВА А.А. Биік төркөзді құрылыс конструкцияларды жел жүктемесіне есептеу ерекшеліктері.
Арнайы ғимараттар қатарына жататын көптеген инженерлік ғимараттар: радио және телемұнараларда, градирниларда, түтін құбырларда т.б. жел ағыны ең негізгі жүктеме болып табылады. Сонымен қатар, олардың қатарына, егер монтаждау сатысында есептік тексерулер қажет жағдайда, биік ғимараттардың көтерме қаңқасы да жатады. Сондықтан жоғарыда көрсетілген төркөзді конструкциялы ғимараттарды, осы мақалада арнайы қарастыру арқылы, оларды есептеулерде жауапкершілікті нақты сезіну керектілігі, әсіресе жел жүктемесіне дәл есептеуде және бұларда өздеріне тән есептеу ерекшеліктері қарастырылған, сонымен қатар төркөзді конструкциялы ғимараттарды жел ағын жүктемелеріне есептеу сатыларында автордың қолданыстағы кейбір нормативті құжаттарға толықтыру түрінде өз көзқарас ұсынымы көрсетілген.
|
UDC 539.3:534.1. KASYMOV A.T., KOZHAS A.K., KASYMOVA A.A. Features of calculation of high frame constructions to wind pressure.
On many engineering buildings which belong to the special constructions: on the radio and television towers, cooling stacks, chimney necks and so forth wind flow is the most principal pressure. Furthermore, in case on the stage of erection there are necessary the calculation tests, the visual framework of the high constructions belong to them. Therefore in this article by means of the special investigation of the shown above constructional frame buildings there were considered the peculiarities in necessity to realize their responsibility, especially the quality of the exact calculation of wind pressure and the features of calculations peculiar to them. Besides at the calculation stages of the constructional frame buildings in relation to the wind flow pressure there are shown the author’s personal views in the form of addendum to some applied normative documents.
|
УДК 338.242:332.1. ТЕН Н.В., ГАСЮК И.А. Эффективность инвестиционного потенциала Казахстана.
Анализ инвестиционного процесса в Казахстане свидетельствует о том, что сберегательный потенциал субъектов экономики не задействован полностью. Это подтверждается существующей большой разницей между годовыми объемами сбережений и инвестиций. Так, например, в 2010 году сбережения и инвестиции за счет собственных средств составляли соответственно 2 827,4 и 1894 млрд. тг. В среднем такой разрыв составляет около 30-40 %. Это означает, что большая часть сбережений отвлекается на финансовый рынок и, проходя через перераспределительную систему, не трансформируется в инвестиции. Государство должно в целях достижения мультипликативного эффекта от инвестиций во всех отраслях экономики разработать эффективный механизм трансформации сбережений в инвестиции.
|
ӘОЖ 338.242:332.1. ТЕН Н.В., ГАСЮК И.А. Қазақстанның инвестициялық әлеуетінің тиімділігі.
Қазақстандағы инвестициялық процесті талдау экономика субъектілерінің жинақтау әлеуетінің толығымен іске асырылмауы туралы куәландырады. Бұл жинақтаулар мен инвестициялардың жылдық көлемдері арасында болатын үлкен айырмашылықпен расталады. Сонымен, мысалы, 2010 жылы меншікті қаржылар есебінен жинақтаулар мен инвестициялар сәйкесінше 2 827,4 және 1894 млрд. тг құрады. Орта есеппен мұндай айырмашылық 30-40 % жуық болады. Бұл жинақтаулардың көп бөлігінің қаржы рыногына бөлінуін және қайта бөлу жүйесі арқылы өтіп, инвестицияларға ауыстырылмайтынын білдіреді. Мемлекет инвестициялардан болатын мультипликативті әсерге қол жеткізу мақсатында экономиканың барлық салаларында жинақтауларды инвестицияларға өзгертудің тиімді механизмін әзірлеуге тиіс.
|
UDC 338.242:332.1. TEN N.V., GESYUK I.A. Efficiency of Kazakhstan investment potential.
The analysis of investment potential in Kazakhstan testifies that the saving potential of the subjects of economy isn’t involved completely. It is acknowledged by the existing big difference between annual volumes of savings and investments. For example, in 2010 savings and an investments at their own expense made out respectively 2 827,4 and 1894 billion tenge. On the average such a gap makes about 30-40%. It means that the most part of savings gets distracted to the financial market, and passing through the redistributive system, isn't transformed to investments. The state, for the purpose of achieving a multiplicative effect from investments, in all the economy branches should work out an effective mechanism of savings’ transformations to the investments.
|
УДК 339.5(574). НАБИЕВ Е.Н., НАБИЕВА Ф.Е. Развитие внешней торговли Республики Казахстан в условиях глобализации.
Статья посвящена вопросам развития внешней торговли Республики Казахстан в условиях глобализации. Автор анализирует динамику изменений во внешнеторговом обороте Республики Казахстан. Выделяет ряд факторов, которые обеспечили сравнительно быстрое интегрирование отечественной экономики в мировое хозяйство. Автором проведены расчеты изменений количественных показателей внешнеторгового оборота страны. Отдельное внимание уделено изменению географической структуры экспорта и импорта страны. Проанализированы также изменения товарной структуры экспорта и импорта РК. В результате проведенного исследования сделаны соответствующие выводы и предложения по развитию внешней торговли РК.
|
ӘОЖ 339.5(574). НАБИЕВ Е.Н., НАБИЕВА Ф.Е. Қазақстан Республикасының сыртқы саудасының жаһандану жағдайларында дамуы.
Мақала Қазақстан Республикасының сыртқы саудасының жаһандану жағдайларында даму мәселелеріне арналған. Автор Қазақстан Республикасының сыртқы сауда айналымындағы өзгерістердің динамикасын талдайды. Отандық экономиканы әлемдік шаруашылыққа айтарлықтай жылдам шоғырландыруды қамтамасыз еткен бірқатар факторларды көрсетеді. Автор еліміздің сыртқы сауда айналымының сандық көрсеткіштерінің өзгеруін есептеу жүргізген. Еліміздің экспорты мен импортының географиялық құрылымын өзгертуге жеке көңіл бөлінген. Сондай-ақ ҚР тауарлық құрылымының өзгерістері талданған. Жүргізілген зерттеу нәтижесінде ҚР сыртқы саудасын дамыту бойынша сәйкес тұжырымдар мен ұсыныстар жасалған.
|
UDC 339.5(574). NABIEV E.N., NABIEVA F.E. Foreign trade development of the Republic of Kazakhstan in globalization conditions.
The article is devoted to questions foreign trade development of the Republic of Kazakhstan in globalization conditions. The author analyzes the time history in the foreign trade turnover of the Republic of Kazakhstan. He singles out a number of factors which provided the rather fast integration of domestic economy into the world economy. The author carries out calculations of quantitative indicators’ changes of the foreign trade turnover of the country. The special attention was paid to the export geographical structure and the country import. There were also analyzed the changes of commodity structure of export and import of RK. As a result of the carried-out research there where done corresponding conclusions proposals on development of foreign trade of RK.
|
УДК 336.71(574). Махметова М.К. Оценка финансовой устойчивости банковской системы Республики Казахстан.
Рассматривается один из основных показателей банковской системы, обеспечивающих ее устойчивость, а именно собственный капитал. Одной из актуальных проблем экономики является расчет достаточности собственного капитала, позволяющий абсорбировать потенциальные риски. Банковская система Республики Казахстан до сентября 2007г. имела высокие темпы роста. Рост собственного капитала банковского сектора был обусловен увеличением объема активов. Рост совокупного собственного капитала банков связан с повышением требований к минимальному размеру собственного капитала. Высокий уровень капитализации и ликвидности банков способствует снижению риска банковской системы. Уровень остаточности собственного капитала и коэффициентов возможно рассчитать при помощи мультифакторной портфельной и панельных моделей.
|
ӘОЖ 336.71(574). Махметова М.К. Қазақстан Республикасының банк жүйесінің қаржылық тұрақтылығын бағалау.
Банк жүйесінің тұрақтылығын, атап айтқанда меншікті капиталды қамтамасыз ететін оның негізгі көрсеткіштерінің бірі қарастырылады. Экономиканың маңызды проблемаларының бірі әлеуетті тәуекелдіктерді абсорбциялауға мүмкіндік беретін меншікті капиталдың жеткіліктілігін есептеу болып табылады. Қазақстан Республикасы банк жүйесінің 2007ж. қыркүйекке дейін өсу қарқындары жоғары болды. Банк секторының меншікті капиталының өсуі активтер көлемінің ұлғаюымен қамтамасыз етілді. Банктердің жиынтық меншікті капиталының өсуі меншікті капиталдың барынша аз мөлшеріне қойылатын талаптардың жоғарылауымен байланысты. Банктердің капиталдануы мен өтімділігінің жоғары деңгейі банк жүйесінің тәуекелін азайтуға мүмкіндік береді. Меншікті капиталдың және коэффициенттердің қалдықтығы деңгейін мультифакторлы қоржындық және панельдік модельдердің көмегімен есептеу мүмкін болады.
|
UDC 336.71(574). MAKHMETOVA M.K. Assessment of financial stability of banking system of RK.
There is considered one of the main indicators of banking system providing its stability, namely its own capital. One of the topical problems of economy is calculation of capital adequacy which allows absorbing potential risks. A banking system of the Republic of Kazakhstan had high growth rates up till September 2007. The growth of owned capital of the banking sector was caused by increase in volume of assets. The growth of total equity capital of the banks is connected with increase of requirements to the minimum size of owned capital. High level of capitalization and liquidity of banks promotes decrease in risk of the banking system. Level of retentivity of the owned capital and factors is possible to be calculated by means of multifactorial portfolio and panel models.
|
УДК 338.24:657. ТУЛУПОВА С.А., НЕТОВКАНАЯ Н.А., ТАНЕКЕЕВА Г.Д. Система управленческой отчётности.
Управленческий учет представляет собой процесс идентификации, измерения, накопления, анализа, подготовки, интерпретации и предоставления финансовой информации, необходимой управленческому звену предприятия для осуществления планирования, оценки и контроля хозяйственной деятельности. Данные отчетности используются внешними пользователями для оценки эффективности деятельности организации, а также для экономического анализа в самой организации. Основным критерием действенности системы управления является эффективное использование финансовых, материальных и людских ресурсов. Управленческий учёт обеспечивает для этого необходимый механизм, позволяя комплексно рассмотреть вопросы планирования, оперативного контроля и учёта отдельных видов деятельности. Одним из этапов построения системы управленческого учета на предприятии является интеграция финансового и управленческого учета, которая осуществляется при помощи учетной политики предприятия, рабочего плана счетов и корреспонденции счетов. Решения о том, какие показатели должны предоставляться и на каком уровне, принимаются при разработке сбалансированной системы показателей.
|
ӘОЖ 338.24:657. ТУЛУПОВА С.А., НЕТОВКАНАЯ Н.А., ТАНЕКЕЕВА Г.Д. Басқарушылық есептілік жүйесі.
Басқарушылық есеп шаруашылық қызметті жоспарлау, бағалау мен бақылауды жүзеге асыру үшін кәсіпорынның басқарушы буынына қажетті қаржылық ақпаратты сәйкестендіру, өлшеу, жинақтау, талдау, дайындау, түсіндіру және беру процесін білдіреді. Есептілік деректерін сыртқы пайдаланушылар ұйым қызметінің тиімділігін бағалау үшін, сондай-ақ ұйымның өзінде экономикалық талдау үшін пайдаланады. Басқару жүйесі әрекеттілігінің негізгі критерийі қаржылық, материалдық және адамдық ресурстарды тиімді пайдалану болып табылады. Басқарушылық есеп қызметтің жеке түрлерін жоспарлау, жедел бақылау және есепке алу мәселелерін механизм кешенді қарастыруға мүмкіндік бере отырып, ол үшін қажетті ақпаратпен қамтамасыз етеді. Кәсіпорындағы басқарушылық есеп жүйесін құру кезеңдерінің бірі қаржылық және басқарушылық есепті шоғырландыру болып табылады, ол кәсіпорынның есептік саясатының, шоттардың жұмыс жоспарының және шоттар корреспонденциясының көмегімен жүзеге асырылады. Қандай көрсеткіштердің және қандай деңгейде берілуге тиіс екендігі туралы шешімдер көрсеткіштердің теңгерілген жүйесін әзірлеу кезінде қолданылады.
|
UDC 338.24:657. TULUPOVA S.A., NETOVKANAYA N.A., TANEKEEVA G.D. Management accounting system.
Management accounting is the process of identification, measurement, accumulation, the analysis, preparation, interpretation and providing the financial information necessary for an administrative link of an enterprise for planning realization, the assessment and control of economic activity. The given reports are used by the external users for an assessment of efficiency of the organization activity, an also for the economic analysis in the organization. The main criterion of effectiveness of a control system is effective usage of financial, material and human resources. Management accounting provides for this purpose the necessary mechanism and allows considering in complex the questions of planning, operative control and the accounting of separate kinds of activity. One of the main stages of management accounting at the enterprise is the integration of financial and management accounting which is carried out by means of the accounting policies of the enterprise, working schedule of accounts and correspondence of accounts. Decisions about what indicators should be provided and at what level are taken in the process of developing the balanced system of indicators.
|
УДК 331.104(574). КАРИМБАЕВА Г.А. Человеческий капитал в эпоху глобализации.
В работе исследуется состояние рынка труда на современном этапе в мировом сообществе, проблемы безработицы, отношения к труду и отчуждению от работы, характерные для многих стран, а также Республики Казахстан. Рассмотрены меры по борьбе с безработицей и ее последствиями как за рубежом, так и в Республике Казахстан. Анализируются тенденции, происходящие на рынке труда в эпоху глобализации, решения проблемы поиска работы и работодателей лауреатами Нобелевской премии 2010 года и возможности укрепления социальной защиты безработных, их права на набор мер по смягчению негативных последствий безработицы. На основе анализа даны предложения по решению проблем на рынке труда в условиях кризиса.
|
ӘОЖ 331.104(574). КӘРІМБАЕВА Г.А. Жаһандану дәуіріндегі адамзат капиталы.
Жұмыста қазіргі кезеңдегі әлемдік қауымдастықтағы еңбек рыногының күйі, көптеген елдерге, сондай-ақ Қазақстан Республикасына тән жұмыссыздық проблемалары, еңбекке және жұмыстан шеттетуге қатынастар зерттеледі. Шетелде де, Қазақстан Республикасында да жұмыссыздықпен және оның салдарымен күрес бойынша шаралар қарастырылған. Жаһандану дәуірінде еңбек рыногында болып жатқан тенденциялар, 2010 жылғы Нобель сыйлығы лауреаттарының жұмыс іздеу және жұмыс берушілер проблемасын шешуі және жұмыссыздарды әлеуметтік қорғауды нығайту мүмкіндіктері, олардың жұмыссыздықтың жағымсыз салдарын жұмсарту бойынша шаралар жинағына құқықтары талданады. Талдау негізінде дағдарыс жағдайларында еңбек рыногындағы проблемаларды шешу бойынша ұсыныстар берілген.
|
UDC 331.104(574). KARIMBAEVA G.A. Human capital during the globalization era.
In the work there is investigated the labor market condition at the present stage in the world community, problems of unemployment, the relation to the work and to the alienation from it which are indicative for many countries, and also for the Republic of Kazakhstan. There are considered the measures aimed at the activities against unemployment both abroad and in the Republic of Kazakhstan. There are analyzed the tendencies occurring on a labor market during the globalization era, solutions of the problem of job search employers by the Nobel Prize winners of 2010 and the opportunities to strengthen the social protection of the unemployed people, their rights for a set of measures on mitigation of the negative effects of unemployment. On the basis of the analysis there are given the proposals according to the solutions of problems on a labor market in the crisis conditions.
|
УДК 622:681.5.034.2. АВДЕЕВ Л.А. Исследование амплитудно-частотных свойств объектов аэрогазового контроля угольных шахт.
Приводятся обобщенные переходные функции и нормированные амплитудно-частотные характеристики газодинамических процессов при реверсировании воздушной струи добычных забоев. Показано, что газодинамический и аэродинамический объекты управления являются разноинерционными. Получена передаточная функция объекта, упрощающая идентификацию параметров объекта и алгоритмы обработки информации. Наличие выработанного пространства обусловливает не только нелинейность, но и нестационарность объекта. При этом объем выделяющегося газа является переменной величиной и зависит от длительности интервала между очередными возмущениями и управляющими воздействиями. Управление режимами проветривания возможно только с учетом газодинамических свойств объекта.
|
ӘОЖ 622:681.5.034.2. АВДЕЕВ Л.А. Көмір шахталарын аэрогаздық бақылау нысандарының амплитуда-жиіліктік қасиеттерін зерттеу.
Өндіру кенжарларының ауа ағысын реверстеу кезіндегі газ-динамикалық процестердің жалпыланған ауыспалы функциялары және нормаланған амплитуда-жиіліктік сипаттамалары келтіріледі. Газ-динамикалық және аэродинамикалық басқару нысандарының әр түрлі инерциялы болып табылатыны көрсетілген. Нысан параметрлерін сәйкестендіруді ықшамдайтын, нысанның берілістік функциясы және ақпаратты өңдеу алгоритмдері алынған. Қазылынды кеңістіктің бар болуы тек сызықтылықты ғана емес, сонымен бірге нысанның тұрақсыздығын қамтамасыз етеді. Бұл ретте бөлінетін газдың көлемі айнымалы шама болып табылады және кезекті ұйытқулар және басқарушы әсерлер арасындағы интервалдың ұзақтығына байланысты болып табылады. Нысанның газ-динамикалық қасиеттерін есепке алғанда ғана желдету режимдерін басқару мүмкін болады.
|
UDC 622:681.5.034.2. AVDEEV L.A. Research of amplitude-frequency properties of the aero gas control objects of coal mines.
There are given generalized transitional functions and normalized amplitude-frequency properties of gas-dynamic processes in case of the speed reversal of the air stream of the gravel faces. It is shown that the gas-dynamic and aerodynamic objects of the management are of various inertial. It was received the transfer function of the object simplifying identification of parameters of the object and algorithms of information processing. The existence of the developed space causes not only nonlinearity but also nonstationarity of the object. Thus the volume of the effervescing gas is a variable and depends on duration of the interval between the next disturbances and control activities. Ventilation regimes control is possible only taking into account gas-dynamic properties of the object.
|
УДК 539.219.1; 537.528. ВОРОНОВ Е.Н., КОРАБЕЙНИКОВА В.К., ДВУЖИЛОВА С.Н., КАЙДАНОВИЧ О.Ю. энергосберегающий теплообменный модуль ТОМ-1, работающий на низкосортных углях.
Для эффективного сжигания низкосортного кузнецкого угля, по предложению Воронова Е.Н., разработан и апробирован отопительный цилиндрический теплообменный модуль ТОМ–1, являющийся представителем энергосберегающей технологии. Отличительной особенностью модуля является конусообразная топка с колосниковой неподвижной непровальной решеткой и загрузочным кольцом для сжигания в слое полифракционного угля в плотном зажатом слое, а также конструкция теплообменных секций нагревательных трубных элементов со сборно-распределительными водяными коллекторами в виде «водяной рубашки», выполняющими также и роль обмуровки котла. В качестве тепловой изоляции используется тонкий слой корунда. За счет конструктивных особенностей и энергоэффективной технологии сжигания КПД модуля составляет 80-85%.
|
ӘОЖ 539.219.1; 537.528. ВОРОНОВ Е.Н., КОРАБЕЙНИКОВА В.К., ДВУЖИЛОВА С.Н., КАЙДАНОВИЧ О.Ю. Төмен сұрыпты көмірлерде жұмыс істейтін ТОМ-1 энергия жинақтайтын жылу алмасу модулі.
Кузнецк шахтасының төмен сұрыпты көмірін тиімді жағу үшін, Е.Н. Вороновтың ұсынысы бойынша, энергия жинақтайтын технологияның өкілі болып табылатын, ТОМ–1 жылытушы цилиндрлік жылу алмастыру модулі әзірленген және мақұлданған. Модульдің өзгеше ерекшелігі оттықты жылжымайтын шұңқыр емес торы және тығыз қысылған қабатта полифракциялық көмір қабатында жағуға арналған тиеу балдағы бар конус тәрізді оттық, сондай-ақ қазандықты айналдыра қалау ролін орындайтын «сулы көйлек» түріндегі құрама-үлестіргіш су коллекторлары бар қыздырғыш құбыр элементтерінің жылу алмасу секцияларының конструкциясы болып табылады. Жылулық оқшаулама ретінде корундтың жұқа қабаты пайдаланылады. Конструкциялақ ерекшеліктер және энергия тиімді жағу технологиясы есебінен модульдің ПӘК 80-85 % құрайды.
|
UDC 539.219.1; 537.528. VORONOV E.N., KORABEINIKOVA V.K., DVUZHILOVA S.N., KAIDANOVICH O.Iu. Energy-conserving heat-exchange module EHM-1 working by means of the low-grade coals.
For effective burning of low-grade Kuznetsk coal, according to the proposal of Voronov E.N., there was worked out and approved the heating cylindrical heat-exchange THM-1, which is the representative of the energy-conserving technology. The distinctive feature of the module is the cone-shaped fire chamber with a grid-iron motionless not failure lattice and a filling ring for burning in a layer of polyfractional coal in the dense clamped layer, and also the design of the of heat-exchange sections of heating trumpet elements with composed and distributive water collectors in the form of the “water jacket”, which carry put the role of boiler setting. As the thermal insulation it is used a thin layer of corundum. At the expense of the constructive features and the power effective technology of burning the efficiency of the module makes 80-85 %.
|
УДК 622.272. БРЕЙДО И.В., БУЛАТБАЕВА Ю.Ф., КРИЦКИЙ А.Б., ПАРШИНА Г.И., ФЕШИН Б.Н. Методология международного дистанционного обучения по специальности «Автоматизация и управление» (часть 1).
Рассматриваются вопросы методологии международного проекта «Синергия». Приводится фрагмент каталога элективных дисциплин. Предлагается новый подход к построению процесса обучения. Он заключается в разработке цикла дисциплин-модулей, объединяющих в единое целое процесс создания системы автоматизации технологического комплекса (АТК). В качестве АТК выступают разветвленные магистральные конвейерные линии угольных шахт. Для дисциплин-модулей АТК составлены краткие аннотации. Описываются варианты оценки знаний в рамках контроля процессов познания дисциплин-модулей АТК.
|
ӘОЖ 622.272. БРЕЙДО И.В., БУЛАТБАЕВА Ю.Ф., КРИЦКИЙ А.Б., ПАРШИНА Г.И., ФЕШИН Б.Н. «Автоматтандыру және басқару» мамандығы бойынша халықаралық қашықтан оқыту әдіснамасы (1-бөлім).
«Синергия» халықаралық жобасының әдіснамасы мәселелері қарастырылады. Элективті пәндер каталогының үзіндісі келтіріледі. Оқыту процесін құруға жаңа амал ұсынылады. Ол технологиялық кешенді автоматтандыру (ТКА) жүйесін құрудың бірыңғай тұтас процесіне біріктіретін пән-модульдер циклін әзірлеуден тұрады. ТКА ретінде көмір шахталарының тармақталған магистральдық конвейерлік желілері болады. ТКА пән-модульдері үшін қысқаша түсініктемелер құрастырылған. ТКА пән-модульдерін тану процестерін бақылау шеңберінде білімді бағалау нұсқалары сипатталады.
|
UDC 622.272. BREIDO I.V., BULATBAEV Yu.F., KRITSKY A.B., PARSHINA G.I., FESHIN B.N. Methodology of the international distance learning in «Automation and management» specialty (part 1).
There are considered the questions of methodology of the international “Synergy” project. The fragment of the catalog of elective disciplines is given. A new approach to the educative process forming-up is offered. It consists in development of a cycle of the disciplines modules uniting in a whole process of creation the system of automation of the technological complex (ATC). As ATC there act the branched-out main conveyor lines of the coal mines. For disciplines of modules of ATC there are made the short précis. There are described the versions of knowledge assessment within the control of learning processes of disciplines modules of ATC.
|
УДК 620.92. ДРУЖИНИН В.М., КОЧКИН А.М. Возобновляемые источники энергии в Казахстане: проблемы и перспективы.
Рассматриваются вопросы, связанные с нетрадиционной и возобновляемой энергетикой. Проанализированы современные способы получения энергии с использованием возобновляемых источников энергии на территории Казахстана. Показана роль законодательной базы в развитии возобновляемых источников энергии. Рассмотрены экономические рычаги, позволяющие стимулировать производство электрической энергии с помощью возобновляемых источников. Предложено использовать в Казахстане зарекомендовавшую себя систему сертификатов возобновляемой энергии, которая позволит распределить дополнительные затраты на поддержку альтернативной энергетики среди всех потребителей, с целью недопущения повышения цен на электричество.
|
ӘОЖ 620.92. ДРУЖИНИН В.М., КОЧКИН А.М. Қазақстандағы жаңартылатын энергия көздері: проблемалары және перспективалары.
Дәстүрлі емес және жаңартылатын энергетикамен байланысты мәселелер қарастырылады. Қазақстан аумағында жаңартылатын энергия көздерін пайдалану арқылы энергия алудың заманауи тәсілдері талданған. Жаңартылатын энергия көздерін дамытудағы заңды базаның ролі көрсетілген. Жаңартылатын энергия көздерінің көмегімен электр энергиясының өндірісін ынталандыруға мүмкіндік беретін экономикалық рычагтар қарастырылған. Қазақстанда өзін көрсете білген жаңартылатын энергия сертификаттарының жүйесін пайдалану ұсынылған, бұл жүйе электр энергиясы бағасының жоғарылауын болдырмау мақсатында барлық тұтынушылар арасында балама энергетиканы қолдауға жұмсалатын қосымша шығындарды үлестіруге мүмкіндік береді.
|
UDC 620.92. DRUZHININ V.M., KOCHKIN A.M. Renewable energy sources in Kazakhstan: problems and prospects.
There are considered the questions connected with nonconventional and renewable power industry. There were analyzed the modern ways of energy production process with usage of renewable energy sources in the territory of Kazakhstan. The role of legislative base in development of renewable energy sources is shown. There were considered the economic levers which allow stimulating the electric energy production by means of renewable sources. It was offered to use to use in Kazakhstan the approved oneself system of certificates of renewable energy which will allow distributing the additional costs to support the alternative power among all the consumers with the purpose of prevention the rise in prices for an electricity.
|
УДК 622:681.5. АВДЕЕВ Л.А. Определение длительности испытаний автоматизированных систем контроля.
Приводятся исследования и расчет продолжительности испытаний при различных значениях эксплуатационных показателей. Проведен анализ минимизируемой функции затрат, связанных с проведением испытаний. Показано, что определяющими величинами при этом являются количество причин отказа и стоимость потерь от неполного выявления отказов. Приведен размеченный граф состояний восстанавливаемой системы. Получены значения длительности испытаний при заданной вероятности безотказной работы.
|
ӘОЖ 622:681.5. АВДЕЕВ Л.А. Автоматтандырылған бақылау жүйелерін сынаудың ұзақтығын анықтау.
Пайдалану көрсеткіштерінің мәндері әр түрлі болғанда сынаудың ұзақтығын зерттеу және есептеу келтіріледі. Сынау жүргізумен байланысты шығындардың барынша азайтылатын функциясын талдау жүргізілген. Бұл ретте анықтаушы шамалардың істен шығу себептерінің саны және істен шығудың толық айқындалмауынан болатын шығындардың құны анықтаушы шамалар болып табылатыны көрсетілген. Қалпына келетін жүйе күйлерінің белгіленген графы келтірілген. Істен шықпай жұмыс істеу ықтималдығы берілген кездегі сынау ұзақтығының мәндері алынған.
|
UDC 622:681.5. AVDEEV L.A. Determination of test duration of automated monitoring systems.
There are led the researches and calculation of tests duration at various values of operational indicators. There was carried out the analysis of minimized function of the expenses connected with tests carrying out. It is shown that in such a case the defining sizes are the quantity of failure causes and cost of losses from incomplete identification of failures. There is given the marked state graph of restored system. There were taken the values of tests’ duration at the given probability of no failure.
|
УДК 62-523=512.122. Смагулова К.К., ТОХМЕТОВА К.М., БАХЫТ М. Прошлое и будущее мехатроники и робототехники.
Рассматриваются цель и место использования робототехники в качестве науки. Дано пояснение мехатронной системы. Сделан обзор истории робототехники. Показаны отрасли применения мехатроники и робототехники в настоящее время. Говорится о том, как в общем делятся роботы на группы по отрасли их применения. Показаны классификационные размеры многих производственных роботов. Наряду с классификационными размерами производственных роботов дана характеристика размеров, обосновывающих их техническую степень, а также сделаны заключения.
|
ӘОЖ 62-523=512.122. СМАҒҰЛОВА Қ.Қ., ТОХМЕТОВА Қ.М., БАХЫТ М. Мехатроника және роботтық техниканың кешегісі мен бүгінгісі.
Мехатроника және роботтық техника ғылым ретінде не үшін және қай жерде қолданылатындығы айтылған. Мехатронды жүйенің түсініктемесі берілген. Роботтық техниканың тарихына шолу жасалған. Қазіргі таңда мехатроника мен роботтық техниканы қолдану салалары көрсетілген. Жалпы роботтар қолдану саласына қарай топтарға бөлінуі туралы айтылған. Өндірістік роботтардың көптеген жіктемелік өлшемдері көрсетілген. Өндірістік роботтардың жіктемелік өлшемдермен бірге олардың техникалық дәрежесін негіздейтін өлшемдеріне сипаттамалар беріліп, қорытындылар жасалған.
|
UDC 62-523=512.122. SMAGULOVA K.K., TOKHMETOVA K.M., BAKHYT M. Mechatronics and yesterday’s and today’s condition of the robotics technology.
It is told for what and where the robotics is used as a science. There given a definition to the mechatronic system. It was made the review of the robotics history. The using stages of robotics today are shown. There are told about division in groups of uniform robots according to the sphere of their usage. There are shown the measures of numerous grouping the production robots. Along with the measures of grouping the production robots, there are described the measures basing their technical level, and made the conclusions.
|