Министерство здравоохранения рк



жүктеу 0.55 Mb.
бет1/4
Дата09.06.2016
өлшемі0.55 Mb.
  1   2   3   4


ҚР ДЕНСАУЛЫҚ САҚТАУ МИНИСТРЛІГІ

С.Д.АСФЕНДИЯРОВ АТЫНДАҒЫ

ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ МЕДИЦИНА УНИВЕРСИТЕТІ



МИНИСТЕРСТВО ЗДРАВООХРАНЕНИЯ РК

КАЗАХСКИЙ НАЦИОНАЛЬНЫЙ МЕДИЦИНСКИЙ УНИВЕРСИТЕТ ИМЕНИ С.Д.АСФЕНДИЯРОВА



ПАТОФИЗИОЛОГИЯ-2. «ЭНДОКРИНДІК ЖҮЙЕ» МОДУЛІ
МОДУЛЬДІҢ МАҚСАТЫ: негізгі және клиникалық пәндердің біріктірілуі негізінде студенттерді ересек адамдардың және әр жастағы балалардың эндокриндік жүйесін (ЭЖ) қалыпты және патологиялық жағдайларда клиникалық тексеру негіздеріне үйрету.

Патофизиология-2 модулінің міндеті:

Қалқанша безі, бүйрек үсті безі, ұйқы безі қызметі бұзылыстарының патофизиологиялық даму тетіктерін түсінуге үйрету.


ТӘЖІРИБЕЛІК САБАҚТАРҒА АРНАЛҒАН ӘДІСТЕМЕЛІК ҰСЫНЫСТАР

1 Тақырып. «Эндокринопатиялардың жалпы этиологиясы мен патогенезі. Гипо- және гипергликемия, гипо- және гипертиреоз, гипо-және гиперкортицизмдердің патофизиологиялық тетіктері»


Сабақтың мақсаты:

  1. Гипо және гипертиреоз, гипо және гиперкортицизм, гипергликемия және гипогликемия синдромдары кезіндегі организмдегі бұзылыстардың этиологиясын, патогенезін меңгеру.


Оқытудың міндеттері:

Берілген тақырыпты меңгерген студент орындай алады:



  • Эндокринопатиялар дамуының негізгі тетіктерін сипаттауды

  • Қалқанша безінің және бүйрек үсті бездерінің гипо- және гиперфункциясының этиологиялық жайттарын білуді

  • Қалқанша безінің және бүйрек үсті бездерінің гипо- және гиперфункциясының негізгі өзгерістерінің патогенезін түсіндіруді

  • Қантты диабеттің I және II түрінің және диабеттік синдромның негізгі әйгіленімдерінің патогенезін түсіндіруді

  • Гипогликемиялық команы үлгілеуді және қорытындылауды

  • Балалық шақтағы эндокринопатиялардың ерекшеліктерін талдауды

  • Әртүрлі эндокринопатиялардың патогенездік сызбанұсқасын құрастыруды

  • Ситуациялық есептерге қорытынды жасауды


Тақырыптың негізгі сұрақтары:

  1. Ішкі сөлденіс бездері қызметінің орталық реттелу тетіктерінің бұзылыстары (транс- және парагипофиздік реттелу), себептері, даму тетіктері. Кері байланыс тетігінің бұзылысы.

  2. Ішкі сөлденіс бездері қызметінің бұзылыстарына әкелетін дерттік үрдістер.

  3. Гормондар белсенділігінің бұзылуының шеткері (безден тыс) тетіктері.

  4. Қалқанша безі қызметінің бұзылуы. Гипотиреоз, этиологиясы, негізгі көріністерінің патогенезі.

  5. Гипертиреоз, этиологиясы, негізгі көріністерінің патогенезі.

  6. Бүйрек үсті бездерінің жіті және созылмалы жеткіліксіздігінің этиологиясы, негізгі көріністерінің патогенезі .

  7. Гиперкортицизм, этиологиясы, негізгі көрністерінің патогенезі.

  8. Инсулиннің бездік және безден тыс жеткіліксіздігі, даму тетіктері.

  9. Қантты диабеттің I және II түрінің этиологиясы мен патогенезі

  10. Гипергликемиялық және гипогликемиялық команың патогенезі.


Оқыту және үйрету әдістері:

Ауызша сұрау, сынама беру, шағын топта жұмыс жасау: ситуациялық есептерді шешу, сөзжұмбақты шешу.



Тәжірибелік жұмыс

1 тапсырма. Тышқандарда гипогликемиялық команың үлгісін алып, оның дамуын



бақылау

Әдісі. Тәжірибеге үш тышқан алынады. Екеуіне 1-2 бірлік жай инсулинді енгізіп, банкіге отырғызады. Бақылау тышқанын бөлек банкіге отырғызады. Екі банкіні де жылы жерге қояды. Жануарларды бақылайды. 40 минөттен соң тәжірибелік тышқандарда гипогликемиялық команың белгілері (дене қалпын өзгертеді, тынысы жиілейді, қимыл үйлесімдігі бұзылады) пайда болады. Тәжірибелік тышқанның біреуінің іш қуысына 10,-10,5 мл 10% глюкоза ерітіндісін енгізеді, екі тәжірибелік тышқанды салыстыра отырып, бақылауды жалғастырады. Бақылауды аяқтаған соң жануарлар жағдайларының айырмашылығын түсіндіріп, қорытынды жасалады.
2 тапсырма. Ситуациялық есептерді шығару.

1 есеп

Қалқанша безі ауруы бар науқас радиоиммунды талдау әдісімен зерттелген, қан сарысуында тироксин (Т4), трийодтиронин (Т3) және тиреотропты гормон (ТТГ) деңгейлері анықталды. Т4 және Т3қандағы мөлшері азайған, ТТГ-ң өзіндік деңгейі жоғарылаған.

1. Алынған мәліметтер қалқанша безінің гипо және гиперфункциясынан хабар бере ма?

2. Дерттік үрдіс қай жерде орналасуы мүмкін?
2 есеп

Иттің бүйрек үсті бездерінің екеуі де алынып тасталған. Адреналэктомиядан 1 күннен кейін онда дерттік өзгерістер дамиды (әлсіздік, бұлшықет тонусы төмендеген, анорексия, құсу, анурия). Операциядан кейін 3 тәуліктен соң жануар өліп қалды.



  1. Ит неден өлді?

  2. Бүйрек үсті безінің қандай гормонын енгізу арқылы иттің өмірін ұстап тұруға болады және не себептен?

3 есеп

Клиникаға мұрт, сақал өсуіне, етеккір оралымының бұзылысына, жалпы әлсіздік, бас ауыруы, арқасы мен аяқ-қолдарында ауыру сезіміне шағымданып, 25 жасар науқас Н. түсті. Тексергенде:


  • Терісі жұқа, құрғақ, іші және сан терісінде қою қызыл түсті жолақтар.

  • Бет, мойын, іші, кеудесінде майлардың айқын жиналуы

  • Артериялық қысым 150/105 мм сын.бағ.

  • Жамбас сүйегінің рентгенограммасында – айқын остеопороз

  • Гипернатриемия, гипокалиемия, гипергликемия – 9,5 ммоль/л, глюкозурия

  • Кортизол деңгейі жоғарылағандығы анықталды

    1. Бұл белгілер қандай бездің зақымданғанын көрсетеді?

    2. Гипофиз немесе бүйрек үсті бездерінің дертімен байланысты екенін білу үшін қандай қосымша зерттеу әдістері қажет?

    3. Бұл көріністердің патогенезі қандай?

4 есеп

Ауруханаға әлсіздіктің үдеуіне, еңбекке қабілеттілігінің төмендеуіне, ұйқысыздыққа, тәбетінің жоғалуына, арықтауына шағымданып, 27 жасар науқас түсті. Науқасты тексергенде:


  • Іштің ақ сызығы аймағының терісінде, шынтақтың бүгетін жерінде, қолтық асты ойысында, ауыз қуысының шырышты қабатында, тілінде сұр - қоңыр түсті нілдену байқалады.

  • Артериялық қан қысымы 80/60 сын. бағ.б.

  • Бұлшықет межеқуатының төмендеуі

  • Гипокалиемия, гипернатриемия, қанда қант мөлшері – 3,3 ммоль/л

  • Қанда кортизол, зәрде кортикостероидтар деңгейі төмендегендігі анықталды.

    1. Қандай бездің зақымдануы осы көріністерді береді?

    2. Ауру қалай аталады?

    3. Байқалған өзгерістердің патогенезі қандай?

3 тапсырма. Сөзжұмбақты шешу














16




17










1























































2


































3













18










19





























































20



















4












































































24













21




22







23







25










5































6

































































































7

26










































































































8




















































9










27



































































10











































28





































11





























































29

























12































13

































































































14

























15














































  1   2   3   4


©dereksiz.org 2016
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет