Құбыржолдардағы гидравикалық соққы Дайындаған: Бердіхан. М



Дата27.11.2022
өлшемі0.79 Mb.
#465888
Бердіхан М

Құбыржолдардағы гидравикалық соққы

Дайындаған: Бердіхан.М

Тобы: ААХ-20-1

Тексерген: Найманова.Г


Алматы 2022 ж
“Академия логистики и транспорта”

Құбырдағы гидравликалық соққы

  • Гидравликалық соққы– бұл тербелмелі процесс, құбырда кенеттен сұйықтың қозғалыс жылдамдығы өзгергенде тамшылы сұйықпен түзілетін процесс. Бұл процесс аз уақыт аралығында қысымның лезде жоғарлауы мен төмендеуімен сипатталады.
  • Гидравликалық соққы кезінде құбырда қысымның жоғарлауы мен төмендеуі құбырдағы қозғалыстағы сұйық массасының инерция күшіне байланысты.

Гидравликалық соққы мына себептен пайда болады:

  • Гидравликалық соққы мына себептен пайда болады:
  • а) жапқышты(задвижка)тез ашу және жабу немесе ағынды бассқару басқа қондырғымен.
  • б) кенеттен шығыр мен сорғының тоқтатылуы.
  • в)құбырдағы авария(жарылыс)
  • Құбырдағы гидравликалық соққыны алғашқы зерртеген Н.Е. Жуковский,1898 жылы теориялық мәлімет беріп есептеу тәсілін ұсынды.
  • Гидравликалық соққы процессін келесідей көрсетуге болады.Мысалы сұйық жылдамдығы құбыр бойымен қозғалып келе жатсын құбыр сонында кенеттен кран жыбылып қалды.Сурет.1

Сурет .1 – Гидравликалық соққы кезінде толқын соққысы қозғалысы.

Сонда кранмен жанасқан сұйық бөлшектері кенеттен тоқтайды. Қозғалыс жылдамдығы жоғалады,ал кинетикалық ағын энергиясы сұйықты сығу және құбыр қабырғасы ұлғаюына әкеледі.

  • Сонда кранмен жанасқан сұйық бөлшектері кенеттен тоқтайды. Қозғалыс жылдамдығы жоғалады,ал кинетикалық ағын энергиясы сұйықты сығу және құбыр қабырғасы ұлғаюына әкеледі.
  • Сұйықты сығу себебінен қысым жоғарлайды .Сол себептен кран жанында(қима n-n) соққы толқыны болады,ол қысымы және жылдамдығы сұйық ағының қысымы және болытын сұйық ағынынан бөледі.

Басқа, көршілес бөлшектер Кранның жанындағы сұйықтықтың тоқтаған бөлшектеріне шабуыл жасайды және олардың жылдамдығын жоғалтады, нәтижесінде көлденең қима құбыр арқылы краннан резервуарға ауысады, одан сұйықтық құбырға ағып кетеді.

  • Басқа, көршілес бөлшектер Кранның жанындағы сұйықтықтың тоқтаған бөлшектеріне шабуыл жасайды және олардың жылдамдығын жоғалтады, нәтижесінде көлденең қима құбыр арқылы краннан резервуарға ауысады, одан сұйықтық құбырға ағып кетеді.
  • Соққы толқыны резервуарға жеткен кезде,барлық сұйық құбырдағы резервуардан кранға дейін тоқталып және сығылады,яғни бүкіл құбыр бойындағы жылдамдық нольге тең,ал қысым

Соққы толқынының таралуының жылдамдығын мына формула арқылы анықталады.

  • Соққы толқынының таралуының жылдамдығын мына формула арқылы анықталады.
  • Мұнда l- құбыр ұзындығы;
  • - - қима краннан резервуарға дейінгі кеткен уақыт.
  • Соққы толқыны резервуарға жеткенде бүкіл құбыр бойындағы сұйық қысымы резервуардағы қысымнан жоғары болады,сондықтан сұйық құбырдан резервуарға кіреді. қимасы кері бағытта қозғала бастайды кранға сол жылдамдықпен C, өзініен соң қысым p және жылдамдық v резервуарға бағытталған.Алдынғы жағында қысымы және жылдамдығы
  • Резервуарға соққы толқыны келген соң қайтадан сұйықтың кранға қозғалуы басталадыі,үйкеліске кеткен энергия шығыны және құбыр қабырғаларының деформация тербелістері бәсеңдегенге дейін жалғаса берді.

Гидравликалық соққы кезінде құбырда қысымның жоғарлауы Н.Е. Жуковский формуласымен анықталады.

  • Гидравликалық соққы кезінде құбырда қысымның жоғарлауы Н.Е. Жуковский формуласымен анықталады.
  • Мұндағы,
  • - соққы толқынының таралу жылдамдығы;
  • - сұйық тығыздығы;
  • - құбырдағы сұйық қозғалысының жылдамдығы
  • - сұйық серпімділігі модулі;
  • - құбыр қабырғасы материалының серпімділік модулі;
  • - сұйық тығыздығы;
  • - құбырдың ішкі диаметрі;
  • - құбыр қабырғасының қалыңдығы

Жуковский формуласына сәйкес соққы қысымы өлшемі құбырдағы бастапқы су қозғалысының жылдамдығына және соққы толқынының таралу жылдамдығына тәуелді .

  • Жуковский формуласына сәйкес соққы қысымы өлшемі құбырдағы бастапқы су қозғалысының жылдамдығына және соққы толқынының таралу жылдамдығына тәуелді .
  • Құбыр қабырғалары иілгіш,құбыр диаметрі үлкен,қабырға қалыңдығы аз болған сайын гидравликалық соққы шамасы аз болады.
  • Жуковский формуласы тура гидравликалық соққыға сәйкес келеді.
  • Тура гидравликалық соққы – бұл соққы жабылу қондырғысының уақыты гидравликалық соққы фазасынан кіші<.
  • Тура емес гидравликалық соққы – бұл соққы,резервуардан қайтқан соққы толқыны кранның толығымен жабылғанға дейін қайтып келеді. >

Тура емес гидравликалық соққы кезінде құбырдағы қысым жоғарлауы келесі формуламен анықталады.

  • Тура емес гидравликалық соққы кезінде құбырдағы қысым жоғарлауы келесі формуламен анықталады.
  • Мұндағы
  • - жапқыш қондырғының жабылу уақыты.
  • Гидравликалық соққы кезінде лезде қысым көтерілуі қауіпті жағдайға әкеледі.Құбыр жарылуы мен байланысулардың бұзылуына алып келуі мүмкін.
  • Құбырдағы қысымның көтерілуін болдырмау үшін ең тиімді тәсіл тура гидравликалық соққының болуының мүмкіндігін жою.
  • Мысалы, берілген ұзындық бойынша реттелетін арматураның және ілмектің жабылу және ашылу уақыты ұлғаяды.Құбырларда сұйықтың қозғалыс жылдамдығын төмендету,берілген шығын құбыр диаметрінің ұлғаюына әкеледі

НАЗАРЛАРЫҢЫЗҒА РАҚМЕТ!!!



Достарыңызбен бөлісу:




©dereksiz.org 2023
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет