Лекция 11. Философия свободы


Еркіндіктің екі негізгі типтері



бет2/9
Дата26.03.2024
өлшемі0.55 Mb.
#496518
түріПрезентация
1   2   3   4   5   6   7   8   9
Дәріс 10. Еркіндік философиясы

Еркіндіктің екі негізгі типтері


Позитивті еркіндік: «Мен өз-өзіме қожай-ынмын»
Позитивті еркіндік - бұл адамның потенциалының (шамасының) жеткілікті болуы және өз мүмкіндіктерін жүзеге асыру үшін қордың (ресурстардың) болуы.
Қоғамда азаматтардың мемлекетті басқаруға қатысу-ында көрініс береді
Либерализмнің басты идеясы ретінде жарияланады
Негативті еркіндік сыртқы шектеулерден және басқа адамдардың мәжбүрлеуінен азат болу
Негативті еркіндік:
«Мен ешкімге құл емеспін»

Ж.Ж. Руссо адам еркіндігінің тарихта дамуы туралы


Адам еркіндігінің тарихта дамуы табиғи еркіндіктен басталады, азаматтық еркіндікке дейін жетеді, ары қарай моральдық еркіндікке айналады
  • «Табиғи еркіндіктің» шегі индивидтің тек қана өз жеке басының күшіне байланысты
  • «Азаматтық еркіндік» бұл қоғамдық келісім-шартқа сәйкес бір адамның өз бостандықтарының бір бөлігінен бас тартуы, өйткені ол қоғамның басқа мүшелеріне қамқорлығын білдіреді
  • «Моральдық еркіндік» - еркіндік дамуын-дағы жоғарғы деңгейі. Осы деңгейде адам «өз-өзіне қожайын» болып шығады, өйткені ол «өз-өзіне жазып қойған заңдарды жетекшілікке алады».

Жан-Жак Руссо
 (1712-1778)

Еркіндіктің адамзат тарихында прогрессі


Гегель: «адамзат тарихы іс әрекеттегі еркіндіктің ары қарай кобеюінің дамуын бізге көрсетіп тұр:
«Шығыс бір адамның ғана (патшаның) - деспоттың –бостандығын білген және біледі
Грек және римдік дүниесінде тек қана кейбіреулер - құлдыққа түспегендербостандыққа ие болған
Ортағасырлық пен Жаңа замандағы германдық дүниесінде - енді «барлығы бостандыққа ие»
Георг Вильгельм Фридрих Гегель
(1770-1831)
«Тарих философиясы»

Антикалық философиядағы еркіндік ұғымы




Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6   7   8   9




©dereksiz.org 2024
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет