Қой шаруашылығы, қой етін, жүнін, елітірісін Өндіру технологиясы



жүктеу 2.25 Mb.
бет9/12
Дата09.06.2016
өлшемі2.25 Mb.
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   12

16.53 - кесте – Саулық отарды қалыптастыру жоспары


Фермалардың және отарлардың нөмірлері

Саулықтардың классы

Отарда аналықтардың болуы

Оладың ішінде

Отарды толықтыру үшін қажет

Төлді отарды толықтыру үшін беретін отарлардың нөмірі

Толықтырғаннан кейінгі саулықтар саны

Отарды қалыптстыру күні

Етке брактауға жататындар

Басқа отарларға жіберіледі

Басқа шаруашылықтарға жіберуге жататындар

Отарда қалады

VII

VIII

IX

X

XI

1 ферма

№1 отар


№ 2 отар

№ 3 отар












































Қорытындысы:











































2 ферма

№4 отар


№ 5 отар

№ 6 отар












































Қорытындысы:











































1 ферма

№7 отар


№ 8 отар

№ 9 отар


№10 отар











































Қорытындысы:











































2 - тапсырма. ферма бойынша малдарды жасына байланысты брактауды, басқа шаруашылыққа беруді есепке ала отыра, аналық отарды қалыптастырудың жоспарын құру.

№1 фермада 1880 қой бар, олардың 34,5% элита, №1 отарда 32,5% 1 классты, № 2 отарда және № 3 33%. Элита отарды қалыптастыру кезіңде 20 маусымда одан 80 қой кетеді, брактау кезіңде 15 тамызда № 2 отардан – 35 қой, 16 тамызда № 3 отардан – 45 қой.

№ 2 фермада 2032 қой бар, олардың № 4 отарда 30% элита, № 5 отарда 35% І классты, және № 6 отарда - 35%. брактау бойынша № 4 отардан 6 маусымда 75 бас, 11 тамызда № 5 отардан – 70 бас және 12 тамызда № 6 отардан -72 бас кетеді.

№ 3 фермада 3054 қой бар, олардың № 7 отарда (элита) - 23%, ІІ классты № 8 отарда - 25%, ІІ классты № 9 отарда - 23%, № 10 отарда элита - 29%. Қалыптастыру кезіңде брактау салдарынан 15 тамызда №7 отардан 80 қой, 17 тамызда №8 отардан – 178 қой, 18 тамызда № 10 отардан – 40 қой кетеді.

Егер 665 аналықтан 1 отар, 592 – 2 –ші отарды, 645 бастан 3-ші отарды, 644 бастан 4-ші отарды, 635 – 5-ші отарды, 758 бастан 6-шы отарды, 724 – 7-ші отарды, 852 – 8ші отарды, 772- 9-ші отарды, 770 бас қойдан 10-шы отарды қалыптастыру жоспарланып отырылған жағдайда VІІ, VІІІ, ІХ,Х,ХІ жас тоқтылар отарларынан толықтырғаннан және брактағаннан кейін фермаларда қанша бас болуы қажеттілігін анықтау.

17 Қойларды шағылыстыру және қоздату жоспарын құру.

Қой қораларды қоздатуға дайындау және

сақмандарды қалыптастыру
Табынды қайта қалыптастыру өзара байланысқан технологиялық үш процесстен тұрады: қойларды ұрықтандыру, саулықтардың қоздауы және қозыларды өсіру. Қойларды ұрықтандыру жоспарына сәйкес ұрықтандырады. Жоспарды құру кезіңде мыналарды білу қажет:

- ұрықтандыруға жататын саулықтардың контингентін (малдардың басымен саулықтардың отарының санын, бонитировкалау классын және саулықтардың жасын);

- мал басын толықтыратын қойлардың және сынама қойлардың қажетті санын;

- қоздату және ұрықтандыру уақытын; қолданылатын сұрыптау;

- сақманшы жұмыскерлердің саны;

- қоздатуға дайындық және қоздау кезіңде жемнің қоры;

- қоздатуды өткізу үшін бөлмемен, жабдықпен және мүлікпен қамту.

Жасанды жолмен ұрықтандыру кезіңде аналық отарға (750-800бас) негізгі бір қойды және резервтегі бір қойды тағайындайды. Қолмен шағылыстыру кезіңде ересек қойға шағылыстыру кезіңе 50-70 саулықты бекітеді. Әрбір 80-100 саулыққа шағылыстыру кезіңде сынама бір қой болуы қажет. Жасанды ұрықтандырудың ұзақтылығы 35-40 күн. Ерікті түрде жабу жасанды ұрықтандыру аяқталғаннан соң жүргізіледі және тағы 20 күнге жалғасады. Ерікті түрде жабуға 700-800 бас аналыққа 5-7 қой бөлінеді.

Ұрықтандыруға дайындық 1-1,5 айда басталады.

Шаруашылық белгілері бойынша ерекше жеке қойларды алу мақсатында, осындай белгілердің аналықтарда және қойларда болуын есепке алады. Бір сақманшының жүктемелігі 120 қозы.

Төсемнің мөлшері 1 басқа күніне 1-2 кг.

Асылтұқымдандыру зауыттарында, асылтұқымдандыру совхоздарында және колхоздардың және совхоздардың асылтұқымдандыру фермаларында табынның селекциялық бөлігінде дербес сұрыптауды қолдану қажет.

Топтық және класстық сұрыптау қолданбалы табындарда, сонымен қатар дербес есеппен қамтылмаған табынның асылтұқымдандыру шаруашылықтарында қолданылады.

Дербес сұрыптауда және классты сұрыптауда да жануарлардың жасын есепке алу қажет. Өте жас және өте кәрі малды шағылыстырмау қажет. Жастарына толық жастыны, ересек саулықтарға – жас қойларды таңдау қажет.

Элита саулықтарға ең жақсы элита қойларды таңдау қажет – «жақсыға –жақсы»; 1класстыларға – элита қойларды; ІІ классты саулықтарға – элита немесе І классты қойларды.

Бірінші қоздаушы саулықтардан алынатын қозылар табын бойынша көрсеткіштің 10% жету жоспарланады.



1 - тапсырма. Кафедра дайындаған негізгі мәліметтер және дербес нұсқаны пайдаланы отыра, қойларды ұрықтандырудың және қоздатудың жоспарын құру. Тапсырманы орындау нәтижелерін 2 және кестедегі формаға толтыру.

Колхоздың қой өсіру фермасында романов тұқымды саулықтардың және шағылыстыру жасындағы ұрғашы тоқтылардың 7 отары бар, әрбір отардағы олардың орташа саны әрқайсысында 600 бастан. №1 отар элита (саулықтарды қойға жеке таңдау), онда саулықтардың селекциялық 3 тобы бар: бірінде тірі салмағы жоғары 200 бас; екіншісінде жүн қырқымы жоғары 150 бас; үшіншісінде тоңдық сапасы өте жоғары 150 бас. Осы отардың 100 саулығының ұрықтылығы рекордты, олардың жасы 3,5 жыл (3 рет қоздау).

№ 2 отарда 1 классты саулықтар, жастары 4 жыл, № 3 отарда ІІ классты, жастары 6 жыл (топтық сұрыптау); № 4 отарда элита және 1 классты шағылыстыру жасындағы (топтық сұрыптау) ұрғашы тоқтылар; № 5 отарда класстан тыс 3 жасар саулықтар (топтық сұрыптау); № 6 және 7 отарларда 1 классты 4 жасар саулықтар (топтық сұрыптау).

Бірінші үш отар үшін, 10 қаңтардан бастап қыста қоздату қарастырылған, қалған отардың саулықтары үшін 20 наурыздан бастап көктемгі қоздату. Ұрықтандыру жасанды жолмен жүргізіледі, жасанды ұрықтандыру аяқталғаннан соң еркін түрде жабу жүргізіледі. Шаруашылықтың табынындағы қойлардың өсімталдығы орташа 23,6%.

Шаруашылық жем-шөппен және қажетті бөлемелермен қамтамасыз етілген.Ұрықтандыру кезіңде қойларды екінші мерзімге қайта қолдануда мүмкін.

Саулықтарды ұрықтандырудың және қоздатудың жоспарын 17. 54 және 17.55 кестелердің формалары бойынша құрындар.


17.54- кесте – Қойларды ұрықтандыруға дайындаудың жоспары

Отардың



Саулық саны

Қойлардың класстылығы

Сұрыптау

Ұрықтан дыру

мерзімдері



Мал басын толықтыратын қойлардың қажетті саны

Басталу мерзімі

Аяқталу мерзімі

Барлығы

Негізгі

Резервті

Барлығы негізгі және резервті

Сынама қойлар саны

Жабуға арналған қойлар саны

Барлығы








































Ескерту. Ұрықтандыру аяқталғаннан соң саулықтарды ерікті түрде жабу мал басын толықтыратын қойлар ең жақсы сынама қойлардан, сонымен қатар мал басын толықтыратын резервті қойлар ішінен тағайындалады.
17.55 -кесте – Қойларды ұрықтандыру және қоздату жоспары

Отардың №

Саулықтар саны

Саулықтардың жасы

Класстылығы

Ұрықтандыру күндері

Қоздау күндері

Ұрықтылығы

Қозылардың жалпы саны, бас

Сақманшылардың қажетті саны

Талап етіледі

Төмемдер, ц.

Азықтандыруға арналған конценттрирленген азық

































2 - тапсырма. Қоздатудың барлық кезеңіне қажетті еденнің, төсемнің, сонымен қатар 800 бас саулығы бар отар үшін, қысқы және көктемгі қоздату кезіңде 10 қаңтардан бастап 20 наурызға дейін тұрақты шопан бригадасына қажетті жұмыс күшінің есебін жүргізу.
17.56 - кесте – Қосымша жұмыс күшін есептеу

Отарлар

Еденнің ауданы

м2



Қосымша жұмыс күші


Жұмыс уақыты

Сақманшылар

Қысқы қоздату









Көктемгі қоздату










Шешім:













3 - тапсырма. Қысқы қоздатуға арналған қой қораның ауданын бөліп таратудың ықшамсызбасын құру, одан қозыларға арналған бөлімді, кіші және ересек сақмандар үшін, қоздамаған саулықтар үшін торларды орналастыру үшін орын дайындау.

4 - тапсырма. Биязы (қылшық) жүнді қой өсіруде көктемгі және қысқы қоздату кезіңде қозылардың жастарының ұлғаю мөлшері бойынша саулықтардың және қозылардың санын анықтау.
17.57 - кесте – Саулықтар мен қозылар саны

Қозылардың жасы, күндер

Көктемгі қоздау

Қысқы қоздау

Сақмандағы саулықтар саны

Сақмандағы саулықтар саны

Бір қозылылар

Егіз қозылылар

Бір қозылылар

Егіз қозылылар
















18 Қой өсіру фермасы үшін жем-шөп жоспарын құру
Қойлардың жем-шөпке мұқтаждылығы жынысына, жасына, физиологиялық жағдайына және өнімділік деңгейіне байланысты.

Жыныс-жас ерекшеліктері әр түрлі топтардағы қойларды азықтандыру саланың бағытын, малдардың өнімділік деңгейін, дене салмағын, жасын және физиологиялық жағдайын есепке ала отыра саралануы қажет. Бұл айырмашылықтар азықтандыру нормасында байқалады.

Қой өсіру фермасы үшін, қорада ұстау кезіңде азықтандыру жоспарын құру кезіңде мынадай келесідей мәліметтерді білу қажет:

- ферманың қойларының жыныстық-жас ерекшеліктері бойынша топтарындағы және отардағы қой бастарын;

- қорада ұстау кезеңінің ұзақтылығының күнтізбелік мерзімдерін;

- рационды құру үшін жем-шөптің түрлері;

- қойлардың физиологиялық жағдайына және жас төлдердің өсуіне байланысты қорада ұстауға нақты шектеу қою;

- орташа тәуліктік өскіндер;

- қозыларды саулықтарынан айыру мерзімдері;

- саулықтарының өсімталдылығы;

- тәуліктік рацион.

Жемшөптің шығынының айлық жоспарын құруда қойлардың әрбір жыныстық-жас топтары үшін қорада күту кезеңінің күндерін анықтау қажет. Әрбір студент берілген тақырып бойынша жеке тапсырма алады. Есептерінің жазбаларын келесі кестелерге жазулары қажет.



Бір қойға шаққандағы тәуліктік рациондар
18.58 - кесте – Бойдақ және тірі салмағы ...кг буаздылығы алғашқы 2-3 апта қойлар үшін жемшөптік тәуліктік рацион

Жем шөптің аталуы

Жем шөптің мөлшері

Олардың құрамында

Жем шөп бірлік

Қорытыла тын протеин, г

Құр ғақ зат, г

Шикі протеин,г

Ауыс палы энергия, МДЖ

Норма бойынша қажетті



















Рацион




















18.59 - кесте – Буаздылығы соңғы 7-8 аптадағы тірі салмағы ...кг саулықтар үшін жемшөптің тәуліктік рационы



Жем шөптің аталуы

Жем шөптің мөлшері

Олардың құрамында

Жемшөп, бірлік

Қорытылатын протеин, г

Құр ғақ зат, г

Шикі про теин,г

Ауыс палы энергия, МДЖ

Норма бойынша қажетті



















Рацион

















18.60 - кесте – Сүттенудің алғашқы 6-8 аптасында тірі салмағы ...кг саулықтар үшін жемшөптің тәуліктік рационы



Жем шөптің аталуы

Жем шөптің мөлшері

Олардың құрамында

Жемшөп, бірлік

Қорытылатын протеин, г

Құр ғақ зат, г

Шикі проте ин,г

Ауыспа лы энергия, МДЖ

Норма бойынша қажетті



















Рацион



















18.61 -кесте – Тірі салмағы ...кг ұрғашы тоқтылар үшін тәуліктік рацион

Жем шөптің аталуы

Жем шөптің мөл шері

Олардың құрамында

Жемшөп, бірлік

Қорыты латын протеин,г

Құрғақ зат, г

Шикі протеин,г

Ауыспа лы энергия, МДЖ

Норма бойынша қажетті



















Рацион

















18.62- кесте – Тірі салмағы ...кг тоқтылар үшін тәуліктік рацион



Жем шөптің аталуы

Жем шөптің мөл шері

Олардың құрамында

Жемшөп, бірлік

Қорыты латын протеин,г

Құрғақ зат, г

Шикі протеин,г

Ауыспалы энергия, МДЖ

Норма бойынша қажетті



















Рацион

















18.63 - кесте – Тірі салмағы ...кг мал басын толықтырушы қойға арналған тәуліктік рацион



Жем шөптің аталуы

Жем шөптің мөлшері

Олардың құрамында

Жемшөп, бірлік

Қорыты латын протеин, г

Құрғақ зат, г

Шикі протеин,г

Ауыспа лы энергия, МДЖ


Норма бойынша қажетті



















Рацион


















18 .64 - кесте – Қорада тұрудың барлық кезеңінде шаруашылықтағы барлық қой басына және әрбір қой отарына қажетті жемшөп мөлшері



Отар

Саулықтар дың физиология лық жағдайы

1 қой дың тәулік тік жем шөп рационы

Қой саны

Қорада ұстау кезеңі нің ұзақты лығы

Отарға қажетті жемшөп тің тәуліктік қажетті лігі

Қорада ұстау кезіңде жемшөп ке тәуліктік қажетті лік

Сау лық

Буаздылықтың алғашық 12-13 аптасында және бойдақтар



















Буаздылық тың соңғы 7-8 аптасы



















Сүттенудің алғашқы 6-8 аптасы



















Отар

1 қойдың тәуліктік жемшөп рационы

Қойлар дың саны

Қорада ұстау кезеңінің ұзақтылы ғы

Отарға қажетті жемшөп тің тәуліктік қажеттілі гі, ц

Қорада ұстау кезіңде жемшөп ке тәуліктік қажетті лік

Ұрғашы тоқтылар














































Тоқтылар














































Толықтырушы қойлар













































1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   12


©dereksiz.org 2016
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет